İçeriğe geç

Elek Teli Seçimi ve Değişim İşaretleri

9 Ağustos 2026
Elek Teli Seçimi ve Değişim İşaretleri

Elek, tesisin kalite kapısıdır: yanlış tel seçimi veya geç değişim, ürün spesifikasyonunu sessizce bozar.

Tel seçimi neye bağlı

Göz açıklığı hedef ürün boyutuna, tel çapı besleme yüküne ve aşındırıcılığa, kat sayısı ise ayırma adımına göre seçilir. GNR konvansiyonel elek serisi 1-4 kat konfigürasyonla üretilir:

MODELELEK ÖLÇÜLERİ(mm)MOTOR(kW/rpm)AĞIRLIK(kg)
TEK KATLI2 KATLI3 KATLI4 KATLI
GNR 10201000X20004 /1500110012001800-
GNR 10251000x25004 /1500150018002200-
GNR 10301000X30005,5 /15001500170022002700
GNR 12301200X30007,5 /1500-220027003100
GNR 15401500X400011 /1500-540062006600

Ağır hizmet: titreşim kontrollü seri

Yüksek tonajda 3 katlı büyük gövdeler kullanılır:

MODELELEK ÖLÇÜLERİ(mm)MOTOR(kW/rpm)KAT(adet)AĞIRLIK(kg)
GNRTK-15501500x500022/1500312000
GNRTK-20602000x600030/1500316500

Değişim işaretleri

(1) Gözlerde yerel büyüme — alt ürüne iri kaçar; (2) tel kesitinde parlama ve incelme; (3) yırtık başlangıcı olan tek göz — yırtık büyümeden panel değiştirilir; (4) gergi kaybı — tel gövdeye vurur ve yorulma kırığı hızlanır.

Montajda iki kural

Tel gerginliği eşit dağıtılır (gevşek kenar erken yorulur) ve kauçuk yatak profilleri telle birlikte kontrol edilir; aşınmış profil üstündeki yeni tel erken kırılır.

Verim düşüşünü erken yakalamak

Elek verimi düştüğünde ilk şüphe teldir ama iki başka neden de aynı belirtiyi verir: yatak profil aşınması ve titreşim genliğinin düşmesi (vibromotor kayış/ağırlık ayarı). Üçü tek kontrolde ayrıştırılır: tel yüzeyi, profil hattı ve genlik etiketi sırayla bakılır.

Yanlış tel seçiminin bedeli

Gereğinden ince tel erken yorulur; gereğinden kalın tel açık alan oranını düşürür ve aynı gövdeden daha az ürün geçer. Doğru seçim, hedef ürün analizine ve besleme aşındırıcılığına göre yapılır — model büyütmeden önce tel optimizasyonu denenmelidir.

Panel değişimi mi, komple tel mi?

Modüler panelli sistemlerde tek panel hızla değişir; ancak komşu paneller de ömrünün sonundaysa tek panel değişimi kısa aralıklarla tekrarlayan duruşlar üretir. Pratik kural: aynı katta panellerin yarıdan fazlası izlemeye alınmışsa kat komple değiştirilir. Gergili (kancalı) tellerde kısmi değişim yoktur; değişim penceresi planlı duruşla çakıştırılır. Sökülen telin aşınma deseni fotoğraflanırsa bir sonraki seçim (göz, çap, malzeme) gerçek veriyle yapılır. Verim düşüşünde tel dışında iki neden daha aynı belirtiyi verir: yatak profil aşınması ve titreşim genliğinin düşmesi — üçü tek kontrolde sırayla ayrıştırılır.

Kapanış notu: elek verimi tesisin tamamını etkiler — alt akıştaki kırıcıya kaçan iri malzeme, kırıcı yükünü ve aşınma parçası tüketimini birlikte artırır. Tel bakımı bu yüzden yalnız elek maliyeti değil, hattın toplam işletme maliyeti kalemidir.

Makineniz için üreticinin bakım tavsiyesi modele ve çalışma koşullarına göre değişir — bize ulaşın, modelinize özel bakım planını birlikte çıkaralım.

Elek yüzeyi malzemeleri: çelik tel, poliüretan, kauçuk

Göz açıklığı kadar yüzey malzemesi de seçim konusudur. Örme çelik tel en yüksek açık alan oranını ve en düşük ilk maliyeti verir; kuru, orta-aşındırıcı elemede standarttır. Poliüretan panel aşındırıcı ve ıslak görevde çok daha uzun ömür sunar, göz tıkanmasına (pegging) direnir; açık alanı tele göre düşüktür, ince elemede kapasiteyi kısar. Kauçuk panel iri ve darbeli beslemede (grizzly altı, primer arkası) darbe emer ve gürültüyü düşürür. Pratik kural: ince ve kuru → tel; ıslak/aşındırıcı → poliüretan; iri/darbeli → kauçuk. Modüler panel sistemlerinde yalnız aşınan bölge değişir — komple kat değişiminden ucuzdur.

Teknik terimlerin açıklamaları: Terimler Sözlüğü

İlgili İçerik

Titreşimli Elek Parçaları
BAKIM VE AŞINMA

Titreşimli Elek Parçaları

Titreşimli elek parçaları ; tahrik motoru, elek teli ve sabitleyip gerdirme aparatları, u fitiller ve de titreşimli elek yaylarıdır…

Titreşim Kontrollü Elek
Ürünler

Titreşim Kontrollü Elek

Titreşim kontrollü elek, üç milli tahrikle ayarlanabilir oval strok üreten yüksek kapasiteli elektir; 100-400 t/s. GNRTK-1550 ve GN…

Mangan Çeliği Alaşım Seçimi
BAKIM VE AŞINMA

Mangan Çeliği Alaşım Seçimi

Aynı gövdeye takılan iki farklı mangan alaşımı aynı ömrü vermez. Bu yazı iş sertleşmesi hızını besleme sertliği ve darbe enerjisiyl…

Elek verimi ve eleme alanı hesabı
MADEN MÜHENDİSLİĞİ

Elek verimi ve eleme alanı hesabı

Bir elek katalogdan seçilmez; önce eleğin gerçekte kaç yüzde verimle çalıştığı elek analiziyle ölçülür, sonra gerekli eleme alanı t…