Tanzanya'da Mermer Kırma ve Kalsit Üretimi İçin Konkasör

Tanzanya'da mermer çıkaran bir ocağın elinde çoğu zaman iki ayrı ürün potansiyeli vardır. Birincisi inşaat tarafıdır: beyaz ya da açık renkli mermer mıcırı, dekoratif agrega, beton ve sıva için kırma taş. İkincisi sanayi tarafıdır: saf kalsit damarlarından elde edilen ve boya, plastik, kâğıt ya da yem sektörüne giden dolgu hammaddesinin ilk kırma kademesi. Bu yazı, saatte 60-100 ton üretecek bir kırma-eleme hattının bu iki pazara aynı anda nasıl hizmet edebileceğini, hangi gerçek modellerin bu banda oturduğunu ve Dar es Salaam limanından ocağa uzanan zincirde nelerin önceden planlanması gerektiğini anlatıyor.
Metindeki teknik değerler yalnız kendi ürün sayfalarımızdan alınmıştır. Ocağınızdaki kayacın gerçek davranışı ise numune testleriyle belirlenir; kalsit alıcısının beyazlık ve saflık şartları da doğrudan alıcıdan ya da ilgili şartnameden teyit edilmelidir.
Mermer ve kalsit aynı ocakta: iki ürün, iki farklı müşteri
Mermer, kalsitin metamorfizmayla yeniden kristalleşmiş halidir; bu yüzden iki malzeme kırıcıda birbirine çok benzer davranır. Kırılgandır, aşındırıcılığı düşüktür ve darbeyle kolayca parçalanır. Fark, ürünün nereye gittiğindedir. İnşaat müşterisi tane şekli, gradasyon ve toz oranına bakar. Kalsit alıcısı ise renge, saflığa ve yabancı madde içermemesine bakar; tane şeklini çoğu zaman önemsemez çünkü malzeme zaten öğütülecektir.
Tanzanya'nın metamorfik kuşaklarında mermer ve kristalin kireçtaşı oluşumları bilinir. Ancak aynı ocak içinde renk ve saflık metreden metreye değişebilir. Gri bantlar, mika ya da grafit içeren seviyeler, demir oksitli çatlak dolguları kalsitin değerini düşürür. Bu yüzden hat tasarımı, ocaktan gelen malzemenin daha kırıcıya girmeden iki ayrı kaliteye ayrılabileceği varsayımıyla kurulmalıdır.
Öğütme değirmeni ve mikronize toz üretimi bu yazının ve ürün gamımızın konusu değildir. Burada anlatılan hat, kalsiti değirmen beslemesine uygun granül boyutuna indirir ve aynı zamanda inşaat agregası üretir.
60-100 t/s hedefine oturan gerçek modeller
Bu kapasite bandında iki lastikli tesisimiz doğrudan konuya girer. General 640 GPJ 60 çeneli kırıcı ile GNR 50 darbeli kırıcıyı tek şasede birleştirir ve 60-100 t/s aralığında çalışır; başlıktaki hedefle birebir örtüşür. General 800 ise PDK 1280 primer darbeli kırıcıyla 80-150 t/s verir; mermer gibi kırılgan bir kayada tek darbeli kademeyle hem küçültme hem kübik tane sağlar.
| Model | Kırıcı düzeni | Besleme ağzı | Kapasite | Elek / jeneratör | Yükleme ölçüsü, ağırlık |
|---|---|---|---|---|---|
| General 640 | GPJ 60 çeneli + GNR 50 darbeli | 500 mm | 60-100 t/s | 1200×4000 mm 3 katlı / 300 kVA opsiyonel | 3500×17000×4500 mm, 38.000 kg |
| General 800 | PDK 1280 primer darbeli | 600 mm | 80-150 t/s | 1300×4000 mm 3 katlı / 450 kVA | 3600×15500×4500 mm, 35.000 kg |
| GPS-1210 | iki kademeli HSI, 160 kW | 600 mm | 100-250 t/s | — | sabit hat |
| GNR 65 | tersiyer darbeli, 132 kW | 150 mm | 70-130 t/s | — | üçüncü kademe |
Hangisinin seçileceğini besleme boyutu ve ürün listesi belirler. Ocakta patlatma sonrası bloklar 500 mm'yi sık aşıyorsa General 800'ün 600 mm ağzı ön parçalamayı azaltır. Ürün listesinde 19-40 mm yoksa ve kapasite 100 t/s'i geçmeyecekse General 640 yeterlidir. Kapasitenin ileride sabit bir hatla büyütülmesi planlanıyorsa GPS serisi iki kademeli darbeli kırıcı, GPS-1210 modelinde 600 mm besleme ve 160 kW motorla 100-250 t/s aralığında bir sonraki basamaktır.
Kalsitte kırma prensibi: darbe neden öne çıkar?
Çeneli kırıcı malzemeyi sıkıştırarak kırar; kırılgan kalsitte bu, yassı ve uzun tane oranını artırabilir. Darbeli kırıcıda rotor üzerindeki çubuklar taşı kırma plakalarına fırlatır ve tane serbest darbeyle bölünür. Düşük aşındırıcılık sayesinde blow bar ömrü granit ya da bazalttaki kadar kısa olmaz. Bu nedenle mermer ve kalsit için darbe prensibi, hem ürün şekli hem ton başına aşınma açısından doğal tercihtir.

Çenenin hâlâ işe yaradığı durum
Ocakta kuvarslı damar, çört bandı ya da silisli ara katman varsa tablo değişir. Bu malzemeler darbeli kırıcının çubuklarını hızla tüketir. Böyle bir ocakta General 640'ın önce çeneli, sonra darbeli çalışan düzeni koruma sağlar: sert parçanın ilk küçültmesini çene üstlenir, darbeli kırıcı yalnız şekillendirmeye kalır. Numunede silis oranı ve aşındırıcılık değeri bu kararın ana girdisidir.
İnce granül istendiğinde
Kalsit alıcısı değirmen beslemesi için 0-5 mm'den daha ince ya da daha dar bir aralık isteyebilir. Bu durumda hatta üçüncü kademe eklenir. GNR tersiyer kırıcı serisinde GNR 65 modeli 150 mm besleme ve 132 kW motorla 70-130 t/s çalışır; kalsit gibi düşük aşındırıcı malzemede ince ve kübik ürün için uygundur. Eklenen her kademenin elek yükünü de artırdığı unutulmamalıdır.
Beyazlık ve temizlik: kalsit stoğunu kirletmeyen hat düzeni
Mermer agregasında birkaç gri tane sorun yaratmaz. Kalsit dolgusunda ise küçük bir kirlilik bütün partinin değerini düşürebilir. Hat bu yüzden yalnız tonaja değil temizliğe göre de kurulmalıdır.
- Kampanya usulü çalışma: Saf kalsit ve renkli mermer aynı gün kırılmaz. Kalsit partisinden önce bunker, bantlar ve elek boşaltılır, kalıntı ayrı yığına alınır.
- Toprağı kırıcıya sokmamak: By-pass ızgaralı besleyici, örtü toprağını ve killi inceyi kırıcıdan önce ayırır. Bu malzeme kalsit stoğuna asla karışmamalıdır.
- Ayrı ve kapalı stok: Kalsit granülü, rüzgârın toz ve yaprak taşıdığı açık sahada değil, beton zeminli ve mümkünse üstü örtülü bölmede tutulur.
- Metal kontrolü: Patlatma kalıntısı ya da kopmuş parça gibi metaller hem kırıcıya hem ürün rengine zarar verir. Bant üstü mıknatıs, projeye göre seçilebilecek bir önlemdir.
- Su kullanımı: Toz bastırmak için su püskürtmek inşaat agregasında yaygındır. Kuru kalsit isteyen alıcı varsa bunun yerine bant kapakları ve aktarma noktalarında muhafaza düşünülür.
Beyaz kalsit tozu sahada çok görünür bir izdir; işçi sağlığı ve komşu alanlar açısından toz yönetimi baştan planlanmalıdır. Hangi önlemin standart, hangisinin opsiyon olduğu teklif aşamasında makine bazında yazılı olarak netleştirilir.
Dar es Salaam limanından ocağa: konteyner, enerji ve kurulum
Türkiye'den Tanzanya'ya sevkiyat deniz yoluyla limana, oradan karayoluyla ocağa yapılır. Lastikli tesisler kendi şasisi üzerinde, ayrı kırıcılar ve yardımcı ekipman ise ölçüsüne göre konteyner ya da açık platformla gönderilir. Yükleme ölçüleri tabloda verilmiştir; güzergâhta köprü, viraj ve ocak girişi bu ölçülere göre önceden kontrol edilmelidir.

Ocakların bir kısmı şebekeden uzaktadır. General 800 450 kVA jeneratörle çalışır; General 640'ta 300 kVA jeneratör opsiyoneldir. Şebeke bağlantısı varsa jeneratör yedek kaynak olarak planlanabilir. Sıcak ve tozlu iklimde jeneratör ve motorların hava filtreleri sık kontrol gerektirir; filtre stoku ilk siparişle birlikte düşünülmelidir. Yağmur mevsimi ise ocak yollarını ve kalsit stoğunun kuruluğunu etkiler, bu yüzden stok alanının drenajı kurulumdan önce çözülmelidir.
Tanzanya ile bağımız yalnız kırma tarafında değil: sitemizde yer alan Titan 100 mobil beton santrali projesi bu ülkeye teslim edilmiş bir General Makina santralidir. Mermer ocağınızın inşaat agregası çıktısı, böyle bir beton santralini besleyecek kalitede planlanabilir.
Sipariş öncesi hazırlanacak bilgiler
- Ocaktan, farklı renk ve damarlardan alınmış en az birkaç numune ve bunların aşındırıcılık, basınç dayanımı ve kimyasal analiz sonuçları.
- Kalsit alıcısının istediği tane aralığı, beyazlık ve saflık şartları; inşaat tarafı için hedef fraksiyon listesi.
- Patlatma sonrası en büyük blok boyutu ve ön parçalama imkânı.
- Günlük çalışma saati ve hedef tonaj; 60-100 t/s'in hangi vardiya düzeniyle karşılanacağı.
- Enerji kaynağı: şebeke, jeneratör ya da ikisi birlikte.
- Limandan ocağa güzergâh bilgisi ve kurulum alanının zemini.
Bu bilgiler hazır olduğunda lastikli mobil kırma eleme tesisleri ya da kırıcılar kategorisindeki ayrı makinelerle kurulacak bir hat arasında somut karşılaştırma yapılabilir.
Sık sorulan sorular
Kalsit tozu da üretebilir miyim?
Bu hat kalsiti granül boyutuna kadar kırar ve eler. Mikronize toz için ayrı öğütme ve sınıflandırma ekipmanı gerekir; bu ekipman ürün gamımızda yer almaz.
60-100 t/s için tek tesis yeterli mi?
Evet. General 640 bu aralığı tek şasede karşılar; General 800 ise 80-150 t/s ile üst sınırda pay bırakır. Tersiyer kademe eklenirse kapasite eleğin taşıyabileceği yüke göre yeniden hesaplanır.
Mermerde aşınma parçaları ne sıklıkla değişir?
Mermer ve kalsit düşük aşındırıcıdır, bu yüzden blow bar ömrü sert kayaçlara göre uzundur. Kesin değişim aralığı silis oranına ve işletme saatine bağlıdır; numune sonucu olmadan rakam verilmez.
Garanti ve belgeler nelerdir?
Üretim ISO 9001 kalite sistemiyle yapılır, makineler CE işaretlidir. Garanti süresi 1 yıldır; blow bar, plaka ve elek teli gibi aşınma parçaları kapsam dışındadır. Firmamız 1976'dan bu yana İzmir'de üretim yapıyor.
Sonuç
Tanzanya'da mermer ve kalsit kıran bir ocak için 60-100 t/s bandının en doğrudan cevabı General 640, daha iri besleme ve daha geniş ürün listesi için ise General 800'dür. Kırılgan ve düşük aşındırıcı bu kayaçta darbe prensibi avantaj sağlar. Kalsitin ticari değeri ise kampanya usulü çalışma, ayrı stok ve temiz besleme gibi hat disiplinine bağlıdır. Numune sonuçlarınızı ve hedef ürün listenizi iletişim sayfamız üzerinden gönderin; ocağınıza uygun konfigürasyonu ve teklifi hazırlayalım.
Teknik terimlerin açıklamaları: Terimler Sözlüğü




