İçeriğe geç

Bunker ve silo kapalı alan girişi güvenliği: köprüyü açmadan önce

Yayınlanma: · Güncellenme:
Bunker ve Silo Kapalı Alan Girişi Güvenliği

Neden bu iş sıradan bir bakım işi değildir

Bunker ve silo kapalı alan girişi güvenliği, kırma eleme tesislerinde en çok hafife alınan başlıktır. Bir bunker tıkandığında ilk refleks kapağı açıp içeriye bir çubukla uzanmak, ikinci refleks ise birinin içeri girip malzemeyi aşağı itmesidir. Bu ikinci refleks, bu işin ölümlü kazalarının başlıca kaynağıdır. Kapalı alan tanımı gereği giriş ve çıkışı kısıtlı, sürekli insan bulunması için tasarlanmamış, içinde tehlikeli atmosfer ya da gömülme riski bulunabilen hacimdir; bunker, silo ve besleme haznesi bu tanıma girer.

Malzeme köprüsü: yanıltıcı sağlamlık

İnce malzeme, nem ya da uzun bekleme sonucu hazne duvarları arasında kemer kurar. Bu kemerin üstü yürünebilecek kadar sağlam görünür, altı ise boştur. Kemer çöktüğünde üstündeki kişi saniyeler içinde malzeme içine gömülür ve nefes alması durur. Aynı tehlike, orta kısımdan boşalıp kenarları duvarda kalan huni biçimli tıkanma için de geçerlidir: duvardaki tortu tek parça halinde kopabilir.

Buradan çıkan kural tartışmasızdır. Köprü ya da huni oluştuğundan şüphelenilen bir hazneye girilmez, malzemenin üstünde yürünmez ve boşaltma ağzının altından müdahale edilmez. Tıkanıklık dışarıdan açılır.

Dışarıdan açma yöntemleri

Girişsiz tıkanıklık açma seçenekleri
YöntemNasıl çalışırUygun olduğu durum
Gövde vibratörüKoni dış yüzeyine bağlanır, tanecikler arası sürtünmeyi kırarNemli ince malzemede kemerlenme
Hava topuBasınçlı hava darbesiyle duran malzemeyi hareketlendirirDuvara yapışan tortu
Akustik temizleyiciSes dalgasıyla duvardaki yapışmayı çözerYapıya zarar verilmemesi gereken hacimler
Hazne aktivatörüBoşaltma ağzında sürekli hareket sağlarTekrarlayan tıkanmanın kalıcı önlenmesi
Uzaktan kumandalı temizlik hizmetiKırbaç, matkap veya benzeri donanımla dışarıdan müdahaleAğır ve sertleşmiş tıkanıklık

Tekrarlayan tıkanma bir bakım sorunu değil bir tasarım sorunudur. Bir agrega bunkeri seçilirken koni açısı, iç yüzey pürüzlülüğü, boşaltma ağzı ölçüsü ve depolanacak malzemenin akış özellikleri birlikte değerlendirilirse, sonradan her hafta müdahale gerektiren bir hazne satın alınmamış olur.

Girişin zorunlu olduğu durumda: izin sistemi

Kaynak, astar değişimi veya muayene gibi işler için giriş kaçınılmaz olabilir. Bu durumda giriş, yazılı bir çalışma izni olmadan başlamaz. İzin belgesi işin tanımını, tehlike değerlendirmesini, enerji izolasyonunun kanıtını, ölçüm sonuçlarını, girecek kişilerin ve gözcünün adlarını, kurtarma düzenini ve iznin geçerlilik süresini içerir. Belgeyi işi yapan değil, yetkilendirilmiş bir amir imzalar.

Enerji izolasyonu

Hazneyi besleyen ve boşaltan tüm ekipman durdurulur, ayrılır, kilitlenir ve etiketlenir: besleyici, konveyör, döner kapak, helezon ve varsa vibratör. Kilit anahtarı içeri giren kişide kalır. Üstten dolum yapan hat ayrıca kör tapa veya kapak ile fiziksel olarak ayrılır; yalnız şalter kapatmak yeterli değildir.

Atmosfer ölçümü

Girişten önce ve giriş boyunca ölçülen değerler
ParametreKabul aralığıAnlamı
OksijenHacimce %19,5 - %23,5Altında boğulma, üstünde yangın ve patlama riski artar
Yanıcı gazAlt patlama sınırının %10'unun altındaEşiğe ulaşıldığında giriş yasaktır
Zararlı gazlarİlgili maruziyet sınır değerlerinin altındaKarbon monoksit ve hidrojen sülfür gibi bileşenler

Ölçüm girişten önce yapılır ve iş boyunca sürdürülür. Ölçüm cihazı, hacmin üst, orta ve alt bölgelerinden ayrı ayrı okuma alacak biçimde indirilir; ağır gazlar tabanda birikir. Havalandırma sağlanırken oksijen tüpüyle zenginleştirme yapılmaz.

Gözcünün görevi

Gözcü, giriş boyunca hacmin dışında kalır ve başka bir işle görevlendirilmez. Görevleri şunlardır: içerideki kişilerin sayısını ve durumunu izlemek, sürekli iletişimi sürdürmek, yasak bir durum belirdiğinde derhal tahliye talimatı vermek ve gerektiğinde kurtarma ekibini çağırmak. Tahliye talimatı verilmesi gereken haller açıktır: ölçümün kabul aralığının dışına çıkması, içeridekilerde maruziyet belirtisi görülmesi, dışarıda tehlike doğması ya da gözcünün görevini sürdüremeyecek duruma gelmesi.

Kritik kural şudur: gözcü kurtarmak için içeri girmez. Kapalı alan kazalarında ölenlerin önemli bir bölümü, ilk kişiyi kurtarmak için hazırlıksız giren kurtarıcılardır. Kurtarma, dışarıdan yapılan ve önceden planlanmış bir işlemdir; emniyet kemeri, halat ve geri çekme donanımı bu amaçla kullanılır.

Sahada uygulanabilir bir düzen

Bunker ve silolarda kalıcı çözüm üç adımdan oluşur. Birinci adım fiziksel engelleme: üst kapaklara kilitli ızgara, boşaltma ağzına koruma ve tırmanma noktalarına erişim kısıtı. İkinci adım tıkanmayı önleyen donanımın kalıcı olarak takılması, böylece müdahale ihtiyacının kendisinin azalması. Üçüncü adım eğitim ve tatbikat: izin belgesini dolduran amirin, gözcünün ve girecek kişinin aynı senaryoyu yılda en az bir kez uygulaması. Bu düzenin tesis genelindeki diğer parçaları iş güvenliği başlığında ele alınıyor.

Sık sorulan sorular

Kısa süreli giriş için de izin gerekir mi?

Evet. Süre kısa olduğunda risk azalmaz; gömülme ve atmosfer riski girişin ilk saniyesinden itibaren vardır.

Malzeme kuru ve iri ise köprü kurulmaz mı?

Kurulabilir. İri malzemede kemerlenme mekanik kilitlenmeyle oluşur ve genellikle daha ani çöker.

Hazneyi boşaltmak riski ortadan kaldırır mı?

Hayır. Duvarda kalan tortu tek parça halinde düşebilir. Boşalmış görünen hazne de kapalı alan sayılır.

Tek kişi ölçüm yapıp girebilir mi?

Hayır. Ölçüm doğru olsa bile dışarıda görevli bir gözcü olmadan giriş yapılmaz.

Teknik terimlerin açıklamaları: Terimler Sözlüğü

İlgili İçerik

Kırma Tesisi Konveyör Güvenliği ve Kılavuz Koruyucular
İŞ GÜVENLİĞİ

Kırma Tesisi Konveyör Güvenliği ve Kılavuz Koruyucular

Bir kırma tesisinde en çok yürünen yer bant hattıdır ve kazalar tamburla bandın buluştuğu daralan bölgelerde olur. Bu yazı bant üze…

Çimento Silosu — Civatalı ve Kaynaklı, 30-2500 Ton
Ürünler

Çimento Silosu — Civatalı ve Kaynaklı, 30-2500 Ton

General Makina çimento silosu, beton santrallerinde çimentoyu depolayan ve tartı bunkerine besleyen dikey/yatay çelik silodur. 30-1…

Saatlik 100-300 Ton Kapasiteli Mobil Konkasör Seçimi Nasıl Yapılır?
ŞANTİYE VE MOBİL TESİS

Saatlik 100-300 Ton Kapasiteli Mobil Konkasör Seçimi Nasıl Yapılır?

Doğru mobil konkasör kademesi, günlük hedefin net çalışma saatine bölünmesi ve kapalı devre geri dönüşün eklenmesiyle bulunur; çıka…

Satılık Beton Santralı Fiyatları: Mobil ve Sabit Santral Maliyet Karşılaştırması
YATIRIM VE MALİYET

Satılık Beton Santralı Fiyatları: Mobil ve Sabit Santral Maliyet Karşılaştırması

Mobil ve sabit beton santrali arasındaki maliyet farkı makine bedelinden çok temel, montaj-demontaj, taşıma, silo ve bunker kapsamı…