İçeriğe geç

Bahreyn'de Kıyı Dolgu Projeleri İçin Agrega Kırma Tesisi

· Yayınlanma: · Güncellenme:
Bahreyn'de Kıyı Dolgu Projeleri İçin Agrega Kırma Tesisi

Bahreyn'de kıyı dolgusu denince akla önce tarak gemisinin denizden pompaladığı kum gelir. Oysa yeni kazanılan bir arazinin şev koruması, servis yolları, platformları ve betonu kırılmış taş olmadan tamamlanamaz. Dolgu ilerledikçe yüklenici iki ayrı malzeme akışını aynı anda yönetir: ocaktan ya da gemiden gelen kaya ve denizden alınan ince kum. Saatte 150-250 tonluk bir agrega kırma tesisi, bu iki akışı tek sahada düzene sokmak için gerçekçi bir ölçektir. Bu yazıda Bahreyn kıyısındaki bir dolgu işinin agrega tarafını besleme malzemesi, model eşleştirmesi, tuzlu ve nemli havada işletme ve gevşek dolgu zemininde kurulum başlıklarıyla ele alıyoruz. Proje hacmi, malzeme şartnamesi ve takvim ilgili idarenin ve ihale dokümanlarının konusudur; buradaki değerlendirmeyi kendi şartnamenizle teyit ederek kullanın.

Dolgu işinde kırılmış taşın üstlendiği görevler

Kıyı dolgusunun gövdesi büyük ölçüde deniz kumundan oluşur; kırma tesisinin ürünü ise kumun tek başına karşılayamadığı noktalarda devreye girer. Bu noktaları baştan ayırmak, tesisin hangi fraksiyonu hangi oranda üreteceğini ve elek katı sayısını belirler.

Şev koruması arkasındaki filtre katmanları

Dolgunun denizle buluştuğu kenarda iri koruma taşının arkasına kademeli boyutta filtre ve geçiş katmanları serilir. Bu katmanlar ince kumun dalga etkisiyle dışarı kaçmasını önler, bu yüzden gradasyonları şartnameye sıkı biçimde bağlıdır. İri zırh blokları kırıcıdan değil, doğrudan ocaktan seçilerek gelir; kırma hattına düşen iş, bunların arkasındaki ara boyutları tutarlı biçimde üretmektir.

Yeni zeminde yol, platform ve altyapı

Kazanılan arazi üzerinde açılan servis yolları, depolama alanları ve altyapı hendekleri temel ve alt temel malzemesi ister. Burada sürekli gradasyonlu, iyi sıkışan bir karışım gerekir. 0-5 mm'den 19-40 mm'ye uzanan dört fraksiyonun ayrı stoklanıp sonradan harmanlanabilmesi, şartnameye uymayan bir partiyi düzeltmenin en pratik yoludur.

Beton ve prefabrik eleman agregası

Rıhtım kirişleri, menfezler, kanal elemanları ve dolgu üstündeki yapılar için beton santraline kübik mıcır ve temiz kum gitmelidir. Deniz kumunun tuz ve kavkı içeriği betonda donatı korozyonu riski doğurabileceğinden, bu akış için ayrı bir eleme ya da yıkama adımı gerekip gerekmediği laboratuvar sonuçları ve şartname sınırlarıyla belirlenmelidir.

Bahreyn'de besleme malzemesi: kireçtaşı, dolomit ve tarak kumu

Bahreyn'in yüzey jeolojisinde kireçtaşı ve dolomit öne çıkar. Bu kayaçlar genellikle düşük aşındırıcılıktadır, darbeli kırıcılar için elverişli besleme sayılır ve kübik tane verir. Projede yüksek dayanımlı beton ya da aşınmaya dayanıklı kaplama için daha sert bir kaya isteniyorsa, taşın kaynağı ve karakteri değişir; böyle bir beslemede çeneli primerle başlayan bir hat düşünülür. Hangi ocaktan hangi taşın geleceği netleşmeden kırıcı tipine karar vermeyin: aşınma indeksi, basma dayanımı ve kil içeriği için numune test ettirmek, yanlış kırıcıyla yıllarca hızlı aşınan parça değiştirmekten çok daha az maliyetlidir.

Tarak kumu ise bambaşka bir malzemedir. Denizden gelen kum çoğu zaman kavkı parçaları, tuz ve değişken nem taşır; kırıcıya girmez, elek ya da yıkama hattına gider. Bu nedenle Bahreyn dolgu işlerinde tesis planını tek bir kırma hattı olarak değil, kırma kolu ve kum hazırlama kolu olmak üzere iki ayrı akış halinde çizmek gerekir. İki kolun stok sahaları da ayrı tutulmalıdır; ince kumun kırılmış fraksiyonlara karışması, filtre katmanı gradasyonunu bozan en sık hatadır.

150-250 t/s bandı için model eşleştirmesi

Başlıktaki aralık bir hedef banttır. Aşağıdaki tablo, bu bandı tek başına karşılayan ya da bir kombinasyonla tamamlayan gerçek modelleri üretici verileriyle yan yana koyar.

Bahreyn kıyı dolgu agregası için aday üniteler (üretici verileri)
ModelGörevKapasiteMaks. beslemeElekEnerjiAğırlık
General 02GPS 1413 darbeli primer, kireçtaşı250-300 t/s1000 mm2000×5000 mm, 4 katlı660 kVA jeneratör76.000 kg
GNR-MC110GPJ 110 çeneli + DMK03 darbeli, sert kaya200-300 t/s900 mm2000×6000 mm, 4 katlı750 kVA jeneratör2 × 55.000 kg
General 01GPS 1210 darbeli, etaplı başlangıç120-180 t/s700 mm1600×5000 mm, 4 katlı550 kVA jeneratör55.000 kg
GNR ME1650Kuru kum eleme120-180 t/s0-100 mm—Jeneratör veya şebeke18.000 kg
GNR ME2060Kuru eleme, ızgaralı bunker200-350 t/s0-100 mm2000×6000 mm, 3 katlıJeneratör veya şebeke—
GNR YM1650Yıkamalı elek + helezon120-180 t/s0-100 mm—Şebeke veya jeneratör21.000 kg

Kireçtaşı ağırlıklı besleme: General 02

Kırma kolu yerel kireçtaşı ya da dolomitle beslenecekse General 02 bandın üst ucunu tek şasede karşılar. GPS 1413 (GNR PDK02) darbeli kırıcı 1000 mm'ye kadar bloğu kabul eder; 4 katlı elek tek geçişte 0-5, 5-12, 12-19 ve 19-40 mm fraksiyonlarını ayırır, kaba parça kapalı devreyle rotora geri döner. Bu dört ürün filtre katmanı, yol temeli ve beton mıcırı arasında harman esnekliği verir. Darbeli kırıcı silisli, aşındırıcı taşta blow bar'ı hızla tükettiğinden bu seçim, besleme testinin kireçtaşını doğrulamasına bağlıdır.

Sert ya da karışık kaya: GNR-MC110

Beslemede silis oranı yüksek bir kaya varsa ya da proje boyunca farklı ocaklardan taş gelecekse GNR-MC110 daha güvenli bir yoldur. GPJ 110 çeneli primer 900 mm besleme alır; DMK03 darbeli sekonder ve 2000×6000 mm 4 katlı elek ikinci şasededir. Primer şasenin tek başına çalışabilmesi, şev arkası işleri için yalnızca kaba malzeme gerektiği dönemlerde sekonder grubu devreden çıkarma serbestliği verir.

Etaplı kurulum: General 01 ile iki kollu başlangıç

Dolgu etaplar halinde ilerliyorsa kırma kolunda General 01 (120-180 t/s), kum kolunda GNR ME1650 (120-180 t/s) ile başlamak mümkündür. Bu iki ünite farklı malzemeyi işler; kapasiteleri tek bir ürün akışında toplanmaz, her kol kendi stoğunu üretir. Kırılmış taş ihtiyacı bandın üst ucuna çıktığında ikinci kırıcı ya da daha büyük bir model eklenir. Tüm seçenekler lastikli mobil kırma eleme tesisleri sayfasında listelenir. Dolgu yıllarca aynı noktada sürecek ve beton temel mümkünse, GNRK 110 çeneli (200-350 t/s) ya da GNR PDK02 darbeli (200-300 t/s) kırıcıyla kurulan sabit taş kırma eleme hatları da masaya konabilir.

Tarak kumunu hazırlamak: kuru eleme mi, yıkama mı?

Kum kolunun doğru makinesi kumun nemine ve kirliliğine göre değişir. Karar çoğunlukla şu üç durumdan birine oturur:

  • Stokta bekleyip kurumuş, kili az, yalnızca kavkı ve iri parça ayrılacak kum: GNR ME1650 kuru eleme tesisi yeterlidir. Kum bunkeri, titreşimli elek ve stok bantları 18.000 kg'lık tek şasededir; loder ya da bantla beslenir.
  • Aynı koşulda daha yüksek debi gerekiyorsa GNR ME2060 200-350 t/s ile çalışır; 20 m³ bunkerin üstündeki 100 mm ızgara iri parçayı eleğe ulaşmadan ayırır.
  • Nemli, siltli ya da klorür sınırı konmuş beton kumu: kuru elek gözleri tıkanır ve tuz tanede kalır. Bu durumda yıkamalı elek ve helezon taşıyan GNR YM1650 gerekir; yıkama suyunun kaynağı, çöktürme ve geri kazanımı ayrıca planlanmalıdır.

Tuzun betondaki kabul sınırı şartnameyle belirlenir; yıkamadan sonra da laboratuvar kontrolü yapılmadan kumu beton santraline göndermeyin. Kuru ve yıkamalı seçeneklerin tamamı mobil kum yıkama ve kuru eleme tesisleri kategorisinde yer alır.

GNR ME1650 mobil kuru eleme tesisinin yaylı titreşimli elek gövdesi, fabrika hangarında şase üzerinde
GNR ME1650'nin titreşimli eleği: tarak kumundan kavkı ve iri parçayı ayıracak kuru eleme kolu için aday ünite, General Makina fabrikasında

Kıyı şeridinde işletme: tuzlu hava, nem ve toz

Deniz kenarındaki bir tesiste aşınma yalnızca kırıcının içinde yaşanmaz. Tuz yüklü nemli hava çelik yüzeyleri, elektrik panolarını, motor bağlantılarını ve rulman yuvalarını da zorlar; yaz aylarındaki sıcaklıkta ise jeneratör ve elektrik bileşenleri yeterince soğutulmazsa arıza riski artar. Bu koşullar için projeye göre seçilebilecek önlemler şunlardır:

  1. Panolar: sızdırmazlığı yüksek pano gövdesi ve fanlı soğutma; GNR ME2060'ta fan soğutmalı pano zaten donanımdadır, diğer ünitelerde siparişte konuşulmalıdır.
  2. Jeneratör: hava filtresi değişim aralığını takvime değil toz yüküne göre kısaltmak, radyatör peteklerini tuz ve tozdan düzenli temizlemek.
  3. Toz: kireçtaşı kırma ince toz üretir; kırıcı çıkışı ve bant aktarma noktalarında su püskürtmeli toz bastırma ile bant örtüleri yerleşim alanına yakın sahalarda ayrıca önem kazanır.
  4. Aşınma parçaları: çene plakaları ve konik astarlarda manganlı çelik, temiz kireçtaşında darbeli kırıcı blow bar'ı için yüksek kromlu döküm; seçim besleme testine göre yapılır.
  5. Elek telleri: kavkılı kumda göz tıkanmasını izleyip tel tipini ve göz açıklığını malzemeye göre güncellemek.

Bu listenin amacı ölçülebilir bir dayanım vaadi vermek değil, sahada sık karşılaşılan arızaların kaynağını baştan kapatmaktır. Yedek aşınma parçası listesini ilk sevkiyatla birlikte planlamak, bir adada parça beklerken durmanın önüne geçer.

Gevşek dolgu zeminine kurulum ve sahaya ulaşım

Yeni kazanılmış zemin henüz oturmamış olabilir. 76.000 kg'lık General 02'yi ya da her biri 55.000 kg olan GNR-MC110 şaselerini gevşek kum üzerine kurmak, destek ayaklarında oturma ve titreşimle hizanın bozulması riskini getirir. Kurulumdan önce makine yerine sıkıştırılmış kırmataş bir platform hazırlamak, ayak altlarına yük dağıtıcı plaka koymak ve zemin taşıma gücünü geoteknik ekibe teyit ettirmek önerilir. İlk üretimle birlikte kırma kolunun kendi ürettiği alt temel malzemesi, kum kolunun ve stok bantlarının yerleşeceği alanı güçlendirmek için de kullanılabilir.

Sahaya ulaşım tarafında yükleme ölçüleri belirleyicidir: General 02 4340×20600×4500 mm, GNR ME1650 3800×10800×4500 mm ölçülerindedir; GNR-MC110'un primer şasesi 3000×13500 mm, sekonder şasesi 4200×18300 mm'dir. Lastikli şaseler limandan sahaya çekici ile çekilir. Bahreyn'e ekipman deniz yoluyla ya da Suudi Arabistan üzerinden kara bağlantısıyla ulaşabilir; hangi güzergâhın uygun olduğu gabari, aks yükü ve geçiş izinlerine bağlıdır ve sevkiyattan önce ilgili kurumlardan teyit edilmelidir.

GNR ME1650 kum bunkeri, hidrolik destek ayakları ve stok bantları montaj hangarında
Montaj hangarında GNR ME1650: kum bunkeri ve destek ayakları; dolgu zemininde bu ayakların altına sıkıştırılmış platform hazırlanmalıdır

Sık sorulan sorular

Tarak kumu doğrudan kırma hattına verilebilir mi?

Önerilmez. İnce kum kırıcıda boşuna yer kaplar, kapasiteyi düşürür ve aşınmayı artırır. Kum, kuru eleme ya da yıkama koluna gitmeli; kırma kolu yalnızca kaya ile beslenmelidir. Kaya beslemesinde bulunan ince kısım da besleyicinin ızgaralı by-pass bölümüyle kırıcıya uğramadan ayrılabilir.

Kireçtaşı ile sert kaya arasında karar nasıl verilir?

Numune testi belirler. Düşük aşındırıcılıktaki kireçtaşı ve dolomitte darbeli General 02 yüksek redüksiyon ve kübik tane sağlar. Silis oranı yüksek bir kaya ya da karışık besleme söz konusuysa çeneli primerli GNR-MC110, aşınma parçası tüketimini daha öngörülebilir tutar.

Makineler hangi belge ve garantiyle gelir?

General Makina 1976'dan beri İzmir'de üretim yapar ve ISO 9001 ile CE belgelerine sahiptir. Makineler, aşınma parçaları hariç 1 yıl garantilidir.

Teklif fiyatını hangi kalemler değiştirir?

Seçilen model ve kol sayısı, yıkama ihtiyacı, jeneratör ya da şebeke tercihi, toz bastırma ve pano gibi opsiyonlar, yedek aşınma parçası paketi ve sevkiyat güzergâhı fiyatı belirler. Kesin rakam ancak bu kalemler netleştiğinde verilir.

Bahreyn dolgu işi için karar listesi

Bahreyn'deki bir kıyı dolgu projesinde doğru kurgu, kırma ve kum hazırlamayı iki ayrı kol olarak ele alan, besleme taşına göre darbeli ya da çeneli primeri seçen ve gevşek zemini hesaba katan bir plandır. Teklif istemeden önce şu bilgileri hazırlamanız süreci hızlandırır:

  • Kaya kaynağı ve numune test sonuçları (aşınma indeksi, basma dayanımı, kil içeriği)
  • Tarak kumunun nemi, kavkı oranı ve betonda izin verilen klorür sınırı
  • Filtre katmanı, yol temeli ve beton agregası için fraksiyon listesi ve oranları
  • Saha enerjisi: jeneratör mü, şebeke bağlantısı mı
  • Kurulum alanının zemin durumu ve sevkiyat güzergâhı

Bu bilgilerle size kırma ve kum kolları için model önerisi ve teklif hazırlayalım: iletişim sayfamızdan bize ulaşın.

Teknik terimlerin açıklamaları: Terimler Sözlüğü

Yazar
Murat Aydın
Kırma-eleme tesisleri ve model seçimi · General Makina

İlgili İçerik

Somali'de Kıyı Projeleri İçin Mercan Kaya Kırma Konkasörü
ŞANTİYE VE MOBİL TESİS

Somali'de Kıyı Projeleri İçin Mercan Kaya Kırma Konkasörü

Somali kıyısındaki mercan kayası düşük aşındırıcı ama gözenekli, nemli ve tuzlu bir malzemedir; saatte 80-150 ton için ana öneri PD…

Kenya'da Mombasa Liman Projeleri İçin Agrega Kırma Eleme Tesisi
ŞANTİYE VE MOBİL TESİS

Kenya'da Mombasa Liman Projeleri İçin Agrega Kırma Eleme Tesisi

Mombasa liman işleri için 200-300 t/s agrega tesisinde seçimi kapasiteden çok ocağın taşı belirler: kıyıdaki mercan kireçtaşında Ge…

Gana'da Yol ve Köprü Projeleri İçin Agrega Kırma Eleme Tesisi
ŞANTİYE VE MOBİL TESİS

Gana'da Yol ve Köprü Projeleri İçin Agrega Kırma Eleme Tesisi

Gana'da yol ve köprü işleri için 150-250 t/s agrega tesisi seçimi kapasiteden önce kayaç testine, yağmur mevsimindeki kil yüküne ve…

Fas'ta Liman ve Otoyol Projeleri İçin Mobil Kırma Eleme Tesisi
ŞANTİYE VE MOBİL TESİS

Fas'ta Liman ve Otoyol Projeleri İçin Mobil Kırma Eleme Tesisi

Fas'ta liman dolgusu ve otoyol agregasını aynı ocaktan üretmek için 200-300 t/s bandında General 02, General 03 ve GNR-MC110 gerçek…